Synergy Logo TR.png

Omikron ve OPEC'in Tepkisi - İbrahim Halil Aslan


Öncelikle Omikron ortaya çıktıktan sonra neler olduğunu açıklayalım. Omikron'un kökeni henüz bilinmiyor ama ilk olarak Güney Afrika'da keşfedildiğini ve ilk olarak Güney Afrikalı doktorlar tarafından rapor edildiğini biliyoruz. Bu haberin hemen ardından İngiltere'nin Güney Afrika'dan seyahat-uçuşu yasakladığını duyduk. İlerleyen günlerde piyasa bu haberi yeni bir endişe ve yeni bir belirsizlik olarak algıladı. Brent Petrol, haberin duyulduğu bir günde yaklaşık yüzde 11 düşerken, WTI aynı gün yüzde 13 civarında düştü. Ardından, çoğu ülke yeni varyantı mümkün olan en kısa sürede sınırlarından uzak tutmak için benzer önlemler aldı. Bununla birlikte, Omikron adlı yeni varyant, eşi benzeri görülmemiş bir hızla tüm dünyaya yayılıyor ve ilk Covid döneminde yaşananlarla aynı durumda olma korkusunu ortaya koyuyor. İsrail bile sınırlarını yabancı gezginlere kapatan ilk ülke oldu. Japonya da aynı yolu izledi ve yeni varyant korkusuyla sınırlarını yabancı gezgine kapatarak aynı adımı atmaya karar verdi. Türkiye de ilk kez Omikron'un neden olduğu altı covid vakasını açıkladı. Omikron 58 ülkede rapor edilmiştir ve DSÖ, sayının artmaya devam etmesini beklemektedir.

Tüm piyasa aktörleri, Dünya Sağlık Örgütü'nün Omikron'dan sonra ülkelere söylediklerini ve önerdiklerini dikkatle takip ediyor. DTÖ, Omikron'un duyulduğu andan itibaren Omikron'un etkisini açıklamıştır. 8 Aralık'ta Dünya Sağlık Örgütü, Covid-19'un yüksek oranda mutasyona uğramış omikron varyantının pandeminin gidişatını değiştirebileceğini söyledi. Pandeminin seyrini değiştirme riski olsa da petrol fiyatlarını nasıl etkileyeceği merak konusu. Bu nedenle tüm gözler Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü'nün (OPEC) üzerinde. Dünyanın en büyük petrol üreticileri, yeni varyant Omikron'un en son haberlerini değerlendirmek ve bu yeni varyantın enerji talebini ne kadar etkilediğini tartışmak için 2 Aralık'ta bir video konferansla bir araya geldi. Bu toplantıda en büyük endişe, koronavirüsün bu yeni çeşidinin ekonomik toparlanmayı azaltıp azaltmadığıydı. ABD ve Çin'in petrol fiyatlarının yüksek olmasından duyduğu rahatsızlığı ve petrol fiyatlarının düşme arzusunu da tartışıyorlar. Tam burada bir parantez açıp şunu söylemeliyim ki, TÜFE'nin büyük ölçüde enerjiden oluşması nedeniyle ABD'nin stratejik petrol rezervini petrol fiyatları üzerinde baskı oluşturacak şekilde serbest bırakma olasılığının yüksek olduğunu daha önceki yazımda belirttiğim gibi, gerçek oldu. ABD, stratejik petrol rezervinden 50 milyon varil çıkaracağını açıkladı. Açıklanan plana göre, önümüzdeki aylarda 32 milyon varil takas için kullanılacak, kalan 18 milyon varil ise belirlenen satışın hızlandırılması olarak satılacak. OPEC'in video konferansından önce, Riyad merkezli Uluslararası Enerji Forumu'nun Genel Sekreteri Joseph McMonigle, "OPEC+ enerji bakanlarının piyasaya kademeli olarak daha fazla arz eklemeye yönelik mevcut planlarını sürdüreceğini tahmin ediyorum" yorumunu yaptı. Avrupa'da stratejik rezervlerin serbest bırakılması veya yeni karantinalar gibi bazı öngörülemeyen dış faktörler, piyasa koşullarının yeniden değerlendirilmesini gerektirebilir."

OPEC dışı lider Rusya, petrol piyasasında acil eyleme gerek olmayacağı ortaya çıktı. 2 Kasım'da yapılan toplantı sonucunda OPEC kolay yolu seçti ve daha önce üzerinde anlaşmaya vardığı petrol arzını kademeli olarak artırma programına bağlı kaldı. Petrol üretimindeki artış, önceki aylarda kararlaştırıldığı üzere Ocak ayında günlük 400.000 varil olacak. Ancak toplantıda kullanılan "gerekirse hemen düzeltmeler yapın" ifadesi bazı analistleri düşündürüyor. Çünkü bu açıklama, OPEC'in açıkladığı hamleyi petrol piyasasındaki son gelişmelere, koronavirüs ve buna bağlı olarak değiştirmeye yönelik olduğu şeklinde yorumlanabilir. varyantları ve stratejik petrol rezervinin kullanımı, üretim seviyesini yeniden gözden geçirebilir, bir sonraki toplantıdan önce herhangi bir tehdit görürse üretimi azaltabilir.